Azərbaycanda neft-qaz sektorunda emissiyaların azaldılması üçün 5 istiqamət müəyyən edilib

Azərbaycanda 2060-cı ilədək neft-qaz sektorunda istixana qazı emissiyalarının azaldılması məqsədilə enerji səmərəliliyinin artırılması, avadanlıqların elektrikləşdirilməsi, metan emissiyalarının məhdudlaşdırılması, boru kəmərlərində sızmaların aradan qaldırılması və emissiyaların kompensasiyası üzrə tədbirlərin həyata keçirilməsi nəzərdə tutulur. Bu istiqamətlər ölkənin Uzunmüddətli Aşağıkarbonlu İnkişaf Strategiyası çərçivəsində müəyyən edilib.

PostNews xəbər verir ki, bunu Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinin aparat rəhbəri Fərman Qurbanlı Bakıda keçirilən 9-cu Dayanıqlı İnkişaf Məqsədləri (DİM) Dialoqunda bildirib.

Onun sözlərinə görə, Azərbaycanın 2060-cı ilədək iqlim hədəflərinə nail olması üçün iqtisadiyyatın müxtəlif sahələrində istixana qazı emissiyalarının azaldılması, təmiz texnologiyaların tətbiqi və mövcud infrastrukturun səmərəliliyinin yüksəldilməsi vacibdir.

“Yaşıl enerji”yə keçidin sürətləndirilməsi, su və tullantıların idarə edilməsinin təkmilləşdirilməsi, iqlim dəyişmələrinə davamlılığın artırılması və şəffaflığın gücləndirilməsi əsas istiqamətlər sırasındadır”, – deyə F.Qurbanlı qeyd edib.

Neft-qaz sektorunda enerji səmərəliliyi artırılacaq

Fərman Qurbanlı bildirib ki, enerji sektoru Azərbaycanda istixana qazı emissiyalarının əsas mənbələrindən biridir. Bu səbəbdən neft-qaz əməliyyatlarında emissiyaların azaldılması uzunmüddətli iqlim strategiyasının mühüm istiqamətlərindən hesab olunur.

“İstixana qazı emissiyalarının böyük mənbələrindən biri məhz enerji sektorudur. Buna görə də neft-qaz sahəsində artıq uğurlu işlərə başlanılıb və mövcud texnoloji imkanlara əsaslanan kompleks tədbirlərin həyata keçirilməsi hədəflənir”, – deyə o bildirib.

Nazirliyin aparat rəhbərinin sözlərinə görə, müəyyən edilən beş istiqamətdən birincisi neft-qaz əməliyyatlarında enerji səmərəliliyinin artırılmasıdır.

Enerji resurslarından daha səmərəli istifadə edilməsi yanacaq sərfiyyatının və yanma prosesləri nəticəsində atmosferə buraxılan istixana qazlarının həcminin azaldılmasına imkan verəcək.

Bu tədbirlərin əlçatan və təmiz enerji üzrə Dayanıqlı İnkişaf Məqsədinin həyata keçirilməsinə də töhfə verməsi nəzərdə tutulur.

Neft-qaz avadanlıqları bərpa olunan enerji hesabına elektrikləşdiriləcək

Strategiyanın ikinci istiqaməti neft-qaz sektorunda istifadə olunan avadanlıqların elektrikləşdirilməsi və onların bərpa olunan enerji mənbələrindən əldə edilən elektrik enerjisi ilə işləməsinin təmin olunmasıdır.

F.Qurbanlı bildirib ki, bu yanaşma ənənəvi yanacaqdan istifadənin azaldılması və istehsal proseslərində daha təmiz enerji texnologiyalarının tətbiqi baxımından əhəmiyyətlidir.

O, nəqliyyat sektorunda elektrikləşdirmə tədbirlərinin genişləndirilməsinin də nəzərdə tutulduğunu qeyd edib.

Bu çərçivədə elektriklə işləyən nəqliyyat vasitələrinin, o cümlədən ictimai nəqliyyatda belə avtomobillərin sayının artırılması, gələcəkdə isə onların enerji ilə doldurulmasında bərpa olunan enerji mənbələrindən istifadənin genişləndirilməsi hədəflənir.

Metan emissiyaları və məşəldə yandırma prosesləri azaldılacaq

Üçüncü istiqamət neft-qaz əməliyyatları zamanı metanın atmosferə birbaşa buraxılmasının məhdudlaşdırılmasıdır.

Nazirliyin aparat rəhbəri bildirib ki, bu məqsədlə istehsal və istismar proseslərinin təkmilləşdirilməsi, daha səmərəli texnologiyaların tətbiqi və emissiyaların azaldılmasına imkan verən texniki həllərin genişləndirilməsi nəzərdə tutulur.

Eyni zamanda, təhlükəsizlik məqsədilə həyata keçirilən qazın məşəldə yandırılması proseslərinin qismən azaldılması planlaşdırılır.

Bu tədbirlər neft-qaz sektorunda əməliyyatlar zamanı yaranan emissiyaların həcminin aşağı salınmasına yönəlib.

Boru kəmərlərində qaz sızmalarının aşkarlanması gücləndiriləcək

Strategiyanın dördüncü istiqaməti avadanlıq və boru kəmərlərində yaranan sızmaların vaxtında müəyyənləşdirilməsi və aradan qaldırılmasıdır.

F.Qurbanlının sözlərinə görə, neft-qaz infrastrukturunda sızmaların operativ aşkarlanması atmosferə buraxılan istixana qazlarının həcminin azaldılması baxımından vacibdir.

Bu məqsədlə müvafiq nəzarət və texnoloji imkanlardan istifadə olunması, sızmaların qarşısının alınması və istismar proseslərinin daha səmərəli təşkili nəzərdə tutulur.

Meşələrin bərpası və yaşıl enerji investisiyaları ilə emissiyalar kompensasiya ediləcək

Beşinci istiqamət istixana qazı emissiyalarının kompensasiyası üzrə proqramların hazırlanmasını əhatə edir.

Fərman Qurbanlı bildirib ki, bu çərçivədə meşələrin bərpası, təbii karbon uducularının potensialının artırılması və bərpa olunan enerji layihələrinə investisiyaların yönəldilməsi nəzərdə tutulur.

Onun sözlərinə görə, meşələr atmosferdəki karbonun udulmasına töhfə versə də, onların iqlim dəyişmələrinin təsirlərinin azaldılmasındakı rolu digər tədbirlərlə müqayisədə məhduddur.

Bununla belə, meşə ehtiyatlarının bərpası və potensialının genişləndirilməsi Azərbaycanın uzunmüddətli iqlim siyasətində mühüm istiqamətlərdən biri olaraq qalır.

Emissiyaların azaldılması iqtisadiyyatın əsas sahələrini əhatə edəcək

Nazirliyin aparat rəhbəri vurğulayıb ki, aşağıkarbonlu inkişaf strategiyasının həyata keçirilməsi yalnız neft-qaz sektoru ilə məhdudlaşmır.

Onun sözlərinə görə, enerji, nəqliyyat, sənaye, binalar, tullantıların idarə edilməsi, kənd təsərrüfatı və meşə təsərrüfatı kimi sahələrdə də istixana qazı emissiyalarının azaldılması istiqamətində tədbirlər nəzərdə tutulur.

F.Qurbanlı bildirib ki, bu sahələrdə həyata keçiriləcək tədbirlərin əlaqələndirilməsi Azərbaycanın 2060-cı ilədək müəyyən etdiyi uzunmüddətli iqlim hədəflərinə nail olunması baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır.